zaterdag 25 april 2015

De lente helpt mij ontzorgen

Het is lente. Ik hou van die strakke blauwe lentelucht met genadeloze zonnestraling. Het kriebelt. Het grasveld ziet er na de eerste maaibeurt weer fantastisch uit. Ik poot nieuwe rozen, ontgroen de straat en manlief heeft op Marktplaats een zet houten tuinstoelen met beweegbare rugleuning gescoord voor geen geld. "Oh, ik kom ze wel even brengen", zegt de meneer. "Mijn zoontje moet vanmiddag toch slapen en dat lukt het best als we een eindje met de auto gaan rijden." En zo heeft Wim het weer mooi geregeld. Hetzelfde doet ie met auto's en andere 'handige' spullen. Ja hij zorgt goed voor me.

Regels, ach...
Ik ben meer van: 'minder spullen, minder zorgen'. Ja, ik ben niet zo'n zorger. Dacht ik. De sloot naast ons huis hoor je elk jaar schoon te maken. Alle riet en zo moet gemaaid. Het waterschap controleert dat en we hebben al eens een standje gehad. Maar zo'n doodlopende sloot, ik zie het nut van de regel niet zo en ook dit jaar heb ik op die lastig te maaien plek het riet laten staan. Maar kijk... de meerkoet en de zwaan zijn me dankbaar. Nu hebben we vlak naast het huis een broedplaats.
Gisteren kwam toevallig net de meneer van het waterschap met een stok de diepte van de sloot weer meten. Ik voelde me schuldig, want ik had de sloot niet volgens de regels verzorgd. Hij begon het gesprek met : "Wat leuk die broedende meerkoet en zwaan naast uw voordeur." Ik zei: "Ja, we genieten daar erg van. En hoe is het met de sloot? " "Oh", zegt de man, "daar doen we sinds kort niet meer zo moeilijk over als het zo'n zijsloot betreft." "Hij is inderdaad niet diep genoeg, maar wel mooi zo. Ik zal hier geen melding van doen, u kunt het zo laten." Deze man bevordert mijn lentepret.

Genieten
Dochterlief is bijna vier weken geleden vertrokken. Te voet van Amersfoort naar Santiago de Compostella. Minimalistisch met alleen het hoognodige in de rugzak. Baan opgezegd. Eerst wilde ze al half juli in Santiago zijn, maar toen haar achillespees haar na een té snelle start tot de orde riep, heeft ze de tijd losgelaten. "Mam, ik zie nu wel wanneer ik aankom." Ze kwam er achter dat ze ook mocht genieten onderweg in plaats van vooral bezig te zijn met aan de verwachtingen van anderen te voldoen wat af te leggen afstanden per dag betreft. Oh... wat werd ik hier geconfronteerd met mijn 'opjaagmentaliteit'. Ik heb haar al vanaf de eerste schooldag lopen opjagen.... Marieke was altijd té laat. Té laat op school, té laat met het inleveren van werkstukken, té laat met... you name it. Mijn pogingen haar te laten opschieten hebben geen enkel resultaat gehad. Zij doet het op haar manier. En mijn zorgen of ze dan wel op tijd in Santiago zal aankomen... . Ik heb er vorige week zelfs van wakker gelegen. Totdat ik me besefte... ook al besluit ze op een goed moment de trein te nemen, ook al besluit ze nu al te stoppen... dat maakt me eigenlijk helemaal niet uit. Als ze maar geniet van wat ze doet. En dat doet ze nu ze zichzelf toestaat het in haar tempo te doen.

En zo ben ik me aan het ontdoen van 'zorgen'.  Zorgen of het met een ander wel goed komt. En de grap, het zijn juist zij om wie ik me die zorgen maak, die me daar nu vanaf helpen.

Hou 't maar simpel
Mijn moeder is ook zo'n voorbeeld. Mijn moeder vertelde dat ze via mijn tante, die de reis van Marieke via Facebook volgt, hoorde hoe het met Marieke gaat. Ergens vindt ze dat niet leuk. Ze hoort het liever rechtstreeks van haar kleindochter. Ik bedenk me dat dit voor haar misschien wel eens het laatste duwtje richting een internetaansluiting met een tablet met Facebook zou kunnen zijn. Afgelopen week waren we bij haar. Ik open Facebook op mijn smartphone en zeg: "Mam, kijk, nog meer leuke foto's van Marieke, en ze schrijft ook een blog. We kunnen dat nu zo voor je regelen dan kun jij haar ook volgen." Mijn moeder's reactie had ik eigenlijk kunnen voorspellen: "Mwah... voor mij hoeft dat allemaal niet. Normaal hoor ik ook weken niks van haar, dat is toch ook prima. Ik heb liever dat ze me af en toe gewoon een kaartje stuurt." Zo, na deze zinnen sta ik weer stevig met mijn voeten in de Groninger klei. Mijn moeder laat zich niet gek maken. En wat ik ook voor goede, mooie, waardevolle oplossingen verzin voor problemen die zij zelf niet heeft.... het helpt geen ene malle moer.  

Autonomie
De laatste ontzorg les van deze week kwam van manlief. Ik was weg geweest en hij deed zijn sondevoeding van 14.00 uur zelf. Soms gaat dat goed, soms niet. Deze keer was het erger dan ooit. Ik trof hem bij thuiskomst om 15.30 uur aan in een natte troep. Het was niet alleen de sondevoeding die over hem en de grond was gegaan, maar ook het water en tot overmaat van ramp ook nog een volle bloemengieter omdat Wim al dweilend met handdoeken uit zijn rolstoel was gevallen. Hij had zichzelf net weer in de stoel gehesen en zat er natjes bij. Het enige wat hij zei: "Kun je me even helpen met een droge broek?".  Dat deed ik. Eerder bleef ik thuis, of regelde een ander om die sondevoeding te geven. Maar Wim vindt dat onzin, hij wil het gewoon zelf doen. Zo ook nu. En de consequenties van als het dan mis gaat... die neemt hij. Hem hoor je er niet over. Zijn autonomie is hem dat allemaal waard.

Klein
En ik.... ik realiseer me na deze voorvallen deze week, hoe weinig mijn goede bedoelingen er eigenlijk toe doen. Laat ik maar gewoon eens gaan genieten.....


maandag 13 april 2015

Ik ben er even niet!

"Ik ben er even niet", ik hoor het mijzelf regelmatig zeggen. Als ik er even niet ben, dan ben ik met mijn aandacht bij iets waarbij ik niet gestoord wil worden. Toen mijn kinderen nog klein waren, was ik er niet als ik in een boek verzonken was. Het kostte me trouwens jaren voor ik mezelf toestond om er niet te zijn voor mijn kinderen. Oh jawel, ik had een baan. Werkte 32 uur buitenshuis en vaak meer, maar dat gold niet als 'er even niet zijn'. Nee, voor mij was het belangrijk om mijn ei kwijt te kunnen in mijn werk. Daar was ik dus graag. Maar nu....


Vrij
Nu ben ik 56 en mijn kinderen redden zich prima zonder mij. Hun vader droeg overigens ook zijn steentje daaraan bij, ook al werkte hij minstens 40 uur per week. We scheidden toen de kinderen 11 en 13 jaar waren en de opvoeding ging verder in co-ouderschap. Voor mij ging daarmee een wereld open. Ik werd zelfs geacht er 3,5 dag per week even niet te zijn. Dat kostte me in eerste instantie nogal moeite. Wat doe je als je opeens zoveel 'vrije tijd' hebt? Ik bouwde een netwerk op met 'soortgenoten' en genoot van de vrijheid. Ik leerde ook mezelf weer kennen. En.... ik las eindeloos veel boeken, ongestoord. Ondertussen was ik voor mijn werk begonnen als zzp-er. Dat paste helemaal bij mijn pas verworven 'vrijheid'. Ook financieel was ik volledig zelfstandig.


Opnieuw zorgen
Na 7 jaren part-time 'kinderzorg', gingen de kinderen op zichzelf verder en ik trof een nieuwe man. Nog geen drie jaar later kon ik opnieuw gaan 'zorgen'. Nu niet voor kinderen maar voor Wim. Ik zegde mijn fulltime baan op om het mogelijk te maken dat hij weer thuis zou kunnen komen, met mijn zorg en aanwezigheid. Gek he? Toen mijn kinderen klein waren ging ik juist meer werken en nu doe ik het andersom.


Werk
De zorg voor mijn man werd mijn nieuwe 'werk'. En het feit dat ik het gedeeltelijk als 'werk' zie, en ook als 'werk' betaald krijg vanuit een PGB, maakt dat het oké is zo. Naast mijn 'werk' blijf ik ook gewoon zijn partner. We ervaren een gelijkwaardigheid, ook in financieel opzicht. Mijn nieuwe werk bestaat niet alleen uit de zorg voor Wim. Nee, ik moet nog steeds mijn ei kwijt in de maatschappij. En ik heb ontdekt dat dat van huis uit prima te doen is dankzij internet. En ook nu zeg ik weer: "Ik ben er even niet" als ik niet gestoord wil worden in waar ik mee bezig ben. En ook nu heb ik daar geen last van als ik voor een werkafspraak weg moet. Want dan ben ik er om 'legitieme' reden even niet. Maar als ik zomaar met een vriendin erop uit wil.... dan zeg ik weer: "Ik ben er even niet".


Moralistisch stemmetje
Voor mij plopt er dus een heel moralistisch stemmetje op dat zegt: "Als jij maar 'nuttig' bezig bent, mag je weg. Maar als dat niet 'nuttig' is, alleen maar voor jezelf, dan moet je je daarvoor verantwoorden. Maar naar wie eigenlijk?


Na mijn scheiding voelde ik me even een slechte moeder. Mijn eigen moeder vond ons zelfs slechte ouders omdat we niet beter ons best deden om bij elkaar te blijven. Maar een half jaar na onze scheiding zei mijn dochter: "Mam, jullie zijn allebei veel leuker nu. Gelukkiger en duidelijker." Haar broertje beaamde dit. Mijn schuldgevoel over mijn part-time moederschap verdween als sneeuw voor de zon.


Eigenwaarde
Als ik er een dag voor Wim niet ben geweest, hij zichzelf heeft moeten redden, met bepaalde dingen heeft moeten wachten tot ik er weer ben en dat eigenlijk maar zozo vindt, dan is hij blij als ik thuis kom. Even zegt hij nog: "Wat ben je laat". Maar zodra ik vertel wat ik heb mee gemaakt, hoe een bijeenkomst ging, wat ik nu weer heb gehoord.... dan is hij om. Dan breng ik leven in zijn wereld, en is hij trots op me omdat ik gewoon mijn eigen gang blijf gaan en me niet totaal opoffer voor hem.


WomenInc heeft alle vrouwen opgeroepen om er op 1 mei, de dag van de arbeid, even niet te zijn, en alle onbetaalde zorgtaken te laten liggen. Een dag om stil te staan bij je ideale werk-zorgbalans. Ik begin hem nu pas te begrijpen. Het gaat misschien nog niet eens zozeer om de hoeveelheid tijd die je in zorg of werk steekt, maar om de manier waarop je jezelf toestaat gelukkig te zijn met wat je (niet) doet. Opdat degenen waarvan jij denkt dat ze afhankelijk van je zijn zullen zeggen... Hè, hè, ze was er even niet, maar als ze er wél is, is ze veel leuker!